PROF. DR. SELAHATTİN SERİN: KİMYANIN “KNOW-HOW” MERKEZİ ADANA OLACAK!

Paylaş:

Çukurova Kalkınma Ajansı güdümlü proje desteği kapsamında yürütülecek  Kimyasal Madde Üretim Teknolojileri Merkezi” proje koordinatörü Prof. Dr. Selahattin Serin ile Kimya Vadisi projesini konuştuk.

Ülke ve bölgede eksikliği hissedilen ve üretim maliyetlerini arttıran kimyasalların ekonomik yolla yurt içi üretim teknolojilerinin geliştirilmesinin amaçlanan proje tamamlandığında elde edilecek teknolojilerin kimya firmalarının hizmetine sunulması hedefleniyor.

Bize “Adana Kimya Vadisi Projesini” tanıtır mısınız?

Kısa adı Kimya Vadisi olan projemizin uzun adı: Kimyasal Madde Üretim Teknolojileri Merkezi‘’ Projesinin yürütücüsü; Çukurova Üniversitesi Rektörlüğü, Proje ortakları; Adana Sanayi Odası, Adana Ticaret Odası, Mersin Ticaret ve Sanayi Odası, Adana Büyükşehir Belediyesi, Çukurova Teknoloji Geliştirme Bölgesi, Akdeniz İhracatçı Birlikleri ve proje iştirakçileri; Adana Bilim- Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğü, Yumurtalık Serbest Bölgesi, KOSGEB Adana Müdürlüğü olarak planlanmıştır.

“İhracat Hedefimiz 500 milyar dolar”

Dünya kimyasal madde ticaret hacmi yaklaşık 5.6 trilyon dolar olup, Ülkemizin payı %1 in altındadır. Dünyada 60 milyondan fazla kimyasal bileşik bilinmektedir. Endüstride 80 bin civarında kimyasal madde kullanılmakta olup, Ülkemizde bunun 2600 adedi üretilmektedir. Yıllık kimyasal madde ithalatımız 40 milyar dolar, ihracatımız 16 milyar dolar civarındadır. Devletimizin 2023 yılı ihracat hedefi 500 milyar dolar olup, bunun %10’u (50 milyar dolar) kimya sektöründen beklenmektedir. Kimyasal maddeler yığın kimyasallar ve özellikli kimyasallar şeklin de gruplandırılabilir. İhracat hedefini yakalayabilmek için, bizlerin özellikli kimyasalların Ülkemizde üretilebilmesi için çalışmalar yapmasına ihtiyaç duyulmaktadır. Dünyada gelişmiş ülkelerde Kamu-Üniversite-Sanayi işbirliğinin gelişmiş olduğu ve 3 gelişmiş sektöründen birinin mutlaka kimya sektörü olduğu görülmektedir. Gelişmiş ülke olabilmemiz için Üniversite-Sanayi işbirliğini ve kimya sektörünü geliştirmemiz gerekmektedir.

“Elde edilen “Know-How” Kimya  firmalarının hizmetine sunulacak”

Kimya Vadisi projesi ile ülkemiz ve bölgemizde üretilmeyen katma değeri yüksek (spesifik) kimyasal maddeleri belirlemek, bunların nasıl üretilebileceğini ve üretim teknolojisini ortaya koymak, üretim teknolojisi ve fizibilitesi yapılan kimyasal maddeleri girişimcilerin bilgisine sunmak, ithal edilen hammaddelerin pazar araştırması yapılıp ürün maliyeti üzerinde etkisi olan girdilerin belirlenmesi ve yurt içi üretimlerinin sağlamak,  böylece ithalatı azaltılarak piyasadaki ürün çeşidini ve üretim hacmini arttırmak amaçlanmaktadır. Kurulacak merkez, ülke ve bölgede eksikliği hissedilen ve üretim maliyetlerini arttıran kimyasalların ekonomik yolla yurt içi üretim teknolojilerinin geliştirilmesi için çalışmalar yürütecektir.  Bu doğrultuda projenin 1. Yılında bina ve alt yapısı oluşturulacak ve 2. yılında 5 kimyasal maddenin nasıl üretilebileceğine ilişkin know-how üretilecek olup, sonraki yıllarda yılda en az 10 kimyasala ilişkin know-how üretilerek kimya sektöründe faaliyet gösteren firmaların kullanımına sunulacaktır. Kar amacı gütmeden yapılacak bir fiyatlandırma ile üretilen know-how’ın firmalara satılması ile merkezin sürdürülebilirliği sağlanacaktır.

“Ar-Ge’yi Üniversite destekleyecek”

Kimya sektöründe dışa bağımlılığı azaltmayı ve rekabet gücümüzü arttırmayı hedefleyen projede yürütülecek çalışmalarda sanayiden gelen gerçekçi istekler önemli olmaktadır. Proje ortakları incelendiğinde bilgi ve üretimin yanı sıra iç ve dış pazar temsilcilerinin de ekipte olduğu görülecektir. Merkezin yönetiminin başvuru sahibi ve ortaklar tarafından kurulacak bir anonim şirkete devredilmesi planlanmaktadır. Böylece başvuru sahibi ve tüm ortaklar merkezin yönetiminde ve denetiminde söz sahibi olacaktır. Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü olarak da çalışmalara AR-GE desteklerinin verilmesi, eğitim alanında da bölgemizin ulusal ve uluslararası bir cazibe merkezi olmasını sağlamak, yeni istihdam alanları oluşturmak hedeflenmektedir.

 

Adana Kimya Vadisinin kurulacağı bölgenin kimya sanayii açısından önemi nedir?

Kimya Vadisi projesi faaliyetleri Çukurova Üniversitesi Teknokent Bölgesi merkezli olarak gerçekleştirilecektir. Bölgemizde Ceyhan-Yumurtalık Enerji İhtisas Endüstri Bölgesi faaliyete geçmek üzere olup, bu bölgede petrokimya yatırımları yapılacaktır. Kimya Vadisi projesi kapsamında yapılacak faaliyetlerin bir kısmı petrokimya bölgesinin gelişmesine ve petrole dayalı kimyasal maddelerin üretimine katkı sağlayacaktır. Yine bölgemiz maden yatakları, doğal ürünler ve tarımsal ürünler bakımından zengin olup, bunlara dayalı kimyasalların üretimi önem arz etmektedir. Kimya Vadisi projesi kapsamında bu alanda da çalışmalar gerçekleştirilecektir.

Merkezinizin gelecekte AR-GE alanındaki çalışmalarının ülkemizin ticari dengelerine nasıl bir etki yaratmasını hedefliyorsunuz?

Merkezimizde yapılacak AR-GE faaliyetleri sonucu ortaya çıkacak bilgiler teknolojiye ve uygulamaya aktarılır olacaktır. Bu sayede Ülkemizde üretilmeyen ve ithal edilen kimyasal maddeleri üretmemiz mümkün olabilecek, ithalat azaltılacak ve ihracat hacmimizin artmasına katkı sağlanacaktır.

 

Kimya sanayii alanında 2023 hedefleri doğrultusunda Üniversite-Kamu -Özel sektör işbirliğini nasıl değerlendiriyorsunuz?

Üniversite – sanayi işbirliği olmadan Ülkelerin gelişmesi mümkün olamaz. Amerika’ nın gelişmişliği Üniversite-Sanayi işbirliğini erken başlatmış olmasına bağlanır. 1863 yılında MORİL yasası yürürlüğe konmuş ve Üniversitelerin Sanayi ve tarım sektörü ile işbirliği teşvik edilmiştir. Amerika da Silikon Vadisi bir teknokent olup yasal kuruluşu 1950’lere dayanmaktadır. Ülkemizde Kamu-Üniversite-Sanayi İşbirliğinin önemi geç anlaşılmıştır. Yaklaşık son 10-15 yıldır bu konuda Devletimiz gerekli yasal düzenlemeleri yapmış ve önemli destek mekanizmaları düzenlemeleri oluşturulmuştur. Ar-Ge reform paketi, Üretim Reform Paketi, Teknolojik ve Stratejik ürün üretim destekleri gibi destekler ile Ülkemiz Destek cenneti haline gelmiştir. Devletimiz üzerine düşeni fazlasıyla yapmış ve yapmaktadır. Üniversite Öğretim Üyeleri ve Sanayicilerimizin bu destekleri kullanması 2023 hedeflerini gerçekleştirmeye katkı sağlayacaktır. Bu kapsamda mutlaka işbirlikleri yapılmalıdır. Özellikle Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığımız 2014 yılında KUSİ (Kamu-Üniversite-Sanayi İşbirliği) Çalışma Grubu oluşturmuş ve bu gruba üniversitelerimizden öğretim üyelerini alarak işbirliği faaliyetlerine önemli katkı sağlamış,  bu çalışmalar sonuç vermeye başlamıştır. Kimya Vadisi projemiz işbirliğini görünür hale getirecek bir proje özelliğine sahiptir.

Yine bu doğrultuda köklü bir İşveren teşkilatı olan KİPLAS’a ilişkin görüşlerinizi öğrenebilir miyiz?

Proje öncelikli olarak TR62 bölgesine hizmet edecektir. Bu kapsamda ortaklarımızın sanayici ile iletişim kurmalarında bizlere büyük destekleri olacaktır. Projenin tamamlanması sonrasında ülkemizde rol model olacağını düşündüğümüz projenin KİPLAS sayesinde çok sayıda sanayiciye ve endüstri kuruluşuna ulaşacağımıza inancımız tamdır.

Konuya ilişkin eklemek istediğiniz ilave görüşlerinizi alabilir miyiz?

Devletimizin Kamu-Üniversite-Sanayi İşbirliği için yaptığı yasal düzenlemeler her türlü takdirin üzerindedir.  Çukurova Üniversitesi Rektörü Sayın Prof. Dr. Mustafa Kibar işbirliği için her türlü desteği vermektedir. Kimya Vadisi projesinde şahsıma verdiği destek beni ve çalışma arkadaşlarımı cesaretlendirmiş olup olumlu sonuca ulaşmamızı sağlamıştır. Projemizin bu güne gelmesinde Adana Valimiz Sayın Mahmut DEMİRTAŞ önemli desteklerde bulunmuş, toplantılar düzenlemiş ve proje sözleşmesi Sayın Valimizin Başkanlık yaptığı toplantıda Sayın Rektörümüz Prof. Dr. Mustafa KİBAR ve Çukurova Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Dr. Lütfi ALTUNSU tarafından imza altına alınmıştır. Proje ortaklarımız bize güvenmiş ve destekler vermişlerdir. Projeye destek veren başta Adana Valimiz Sayın Mahmut DEMİRTAŞ’a, Çukurova Üniversitesi Rektörümüz Sayın Prof. Dr. Mustafa KİBAR’a, Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Sayın Dr. Lütfi ALTUNSU’ya; proje ortaklarımızdan Adana Büyükşehir Belediyesi Başkanı Sayın Hüseyin SÖZLÜ, Adana Sanayi Odası Başkanı Sayın Zeki KIVANÇ, Adana Ticaret Odası Başkanı Sayın Atila MENEVŞE, Mersin Sanayi ve Ticaret Odası Başkanı Sayın Şerafettin AŞUT, Akdeniz İhracatçı Birlikleri Başkanı Sayın A. Uğur ATEŞ, Çukurova Teknokent Yönetim Kurulu Başkanı Sayın Prof. Dr. Kadir AYDIN ve tüm iştirakçilerimize teşekkürlerimizi bu vesile ile sunarız. Projemiz basına yansımış ve basınımızda haber haline gelmiştir. İlgilenenlere teşekkür ederiz.

Paylaş: